Εφτά συν εφτά μέρες στη Σκωτία

Το Crail είναι ένα παραθαλάσσιο χωριό στην περιφέρεια Fife, 25 λεπτά από την πανεπιστημιούπολη του St Andrews και κανένα δίωρο περίπου από το Εδιμβούργο (αρκεί, βεβαίως, να μην πάρεις λάθος λεωφορείο…).

Σπίτια με καμινάδες σε όλους τους δυνατούς χρωματικούς συνδυασμούς βαριάς πέτρας και κεραμοσκεπής, συστάδες δέντρων με ολόγυμνα κλαδιά -ιδανικό σκηνικό για ταινία του Tim Burton-, συρμάτινα καλάθια για τους αστακούς στοιβαγμένα στο λιμάνι, άνθρωποι που σε χαιρετάνε γεναιόδωρα (‘hi there!’) κι ας μην σε ξέρουν, γλάροι συνοδοί σε κάθε βόλτα από και προς τη θάλασσα

Η καμινάδα ως βατήρας για την επόμενη πτήση

ατέλειωτες επίπεδες εκτάσεις χορταριού σαν αυτές που βλέπει κανείς συνήθως μόνο σε διαφήμιση

Eυτυχώς είναι πραγματικό…

και κομψές γιαγιάδες με κοντά, κατάλευκα μαλλιά, που τις φαντάζεσαι να μαζεύονται κάθε απόγευμα η μια στο σπίτι της άλλης για τσάι, ενώ τα πρωινά της Κυριακής προσφέρουν ευγενικά στους ξένους το κόκκινο βιβλιαράκι της λειτουργίας.

Κυρίες δοκιμάζουν παππούτσια

Ανάμεσα στα άλλα, και μια παιδική χαρά δίπλα στη θάλασσα, κάτω απ’τις μικρές πεδιάδες που σχηματίζει το χορτάρι – πέντε μόλις λεπτά με τα πόδια από τον κεντρικό δρόμο.

Υπάρχει άραγε ιδανικότερο μέρος για να μεγαλώνει ένα παιδί – ή να παλιμπαιδίζει ένας μεγάλος;

Το γήπεδο ποδοσφαίρου δίπλα στα σπίτια του Beech Walk

Είναι τόση η ομορφιά, που, μ’αυτά και μ’εκείνα, ξεχνάς απ’ την άφιξη κιόλας το πέρασμα απ’το ενδιάμεσο Χίθροου του Λονδίνου, την ψυχοφθόρα δοκιμασία του ελέγχου αποσκευών, του σωματικού ελέγχου και, last-but-not-least, της βιομετρικής φωτογράφισης (!!) – αναγκαία προϋπόθεση εισόδου σε μια φιλελεύθερη, κατά τα άλλα, χώρα΄ σκέφτεται κανείς πως, κάποτε, τα παδιά των παιδιών μας θα μας ρωτάνε εντελώς απαξιωτικά πώς επιτρέψαμε τόσα χρόνια να συμβαίνει το αδιανόητο, πόσο μάλλον που το αδιανόητο δεν σταματάει εκεί.

Λέγεται –και μάλλον ισχύει- πως κάθε Βρετανός παρακολουθείται πάνω από 10 ώρες τη μέρα από κάμερες κλειστού κυκλώματος (CCTV) –στο λεωφορείο, στους σταθμούς, στον δρόμο, σε μαγαζιά: παντού-, γεγονός που ίσως εξηγεί την διακριτική παρουσία της αστυνομίας, τόσο στο Κρέιλ και το Σεντ Άντριους όσο και στο Εδιμβούργο. Τέλος πάντων…

Αν δεν πληρώσετε 20 πένες για να περάσετε στην τουαλέτα του σταθμού του Σεντ Έντριους, η κάμερα θα το πει στους αρμόδιους

Αξίζει να μείνει κανείς σε μια χρήση της κάμερας πιο αθώα –και σίγουρα «πιο» αναπόφευκτη: βρισκόμαστε σ’έναν τόπο όπου η παρέμβαση του ανθρώπινου χεριού και η φύση δουλεύουν μαζί τόσο αρμονικά, που ο κανόνας «φωτογραφίζω: δεν ξέρω τι είναι αυτό που φωτογραφίζω και δεν πρόκειται να ησυχάσω αν δεν το φωτογραφίσω» βρίσκει εδώ την τέλεια εφαρμογή του. Στο Κρέιλ αυτό συμβαίνει σε κάθε στενό, αλλά και το Σεντ Έντριους δεν πάει πίσω –κάθε άλλο.

Κάπου εδώ, λέει, μένουν φοιτητές. Τι να πεις..

Είναι κάποια μέρη που αυτό που λένε ‘foggy’ είναι απλώς οι ιδανικές συνθήκες

Σκηνικό από παιχνιδούπολη, στον δρόμο κάτω απ’την Golf Square στο Σεντ Άντριους

Το Σεντ Άντριους απέχει απ’το Κρέιλ 11 περίπου μίλια και η διαδρομή με το λεωφορείο 95 αξίζει τις τρεισήμιση περίπου λίρες της (αν είσαι φοιτητής, το εισιτήριο είναι λίγο λιγότερο). Από την είσοδο κιόλας, δεκάδες όμορφα πέτρινα σπίτια οριοθετούν την ακρογιαλιά, ενώ αν είσαι τυχερός, μπορεί το μεσημέρι να πετύχεις κάποιον γάμο και, έξω από την εκκλησία, κάποιον με κιλτ να παίζει γκάιντα για τους νεόνυμφους.

Μια από τις εκκλησίες στην είσοδο του Σεντ Έντριους (τέρμα σταθμού λεωφορείων)

Εκτός από τα είκοσι περίπου γήπεδα του γκολφ (μικροί και μεγάλοι κυκλοφορούν στους δρόμους με μπαστούνια και μια βόλτα στην Golf Square είναι πάντα μια καλή ιδέα)

η πόλη φιλοξενεί το τρίτο πιο παλιό Πανεπιστήμιο της Βρετανίας μετά την Οξφόρδη και το Κέιμπριτζ.

Χάρτης του Πανεπιστημίου

Φοιτητής εν ώρα ρεμβασμού

Ιδρύθηκε το 1410 και τα τμήματά του βρίσκονται διάσπαρτα παντού. Στο «έμπα» από το σταθμό, βρίσκεται το μαγαζί της Φοιτητικής Ένωσης, για όποιον θέλει να αγοράσει χαρτικά (έξυπνες κάρτες, ας πούμε) ή αναμνηστικά με το έμβλημα του Πανεπιστημίου (μεταξύ μας, αυτό δεν είναι υποχρεωτικό…).

Οι κακές γλώσσες λένε ότι στο Πανεπιστήμιο του Σεντ Έντριους έρχονται όσοι δεν τα καταφεραν να μπουν στην Οξφόρδη και ότι όπως παντού στη Βρετανία, θριαμβεύει η υπερ-εξειδίκευση και η «εφαρμοσιμότητα» της γνώσης΄ οι «αρμόδιοι», εν τούτοις, το κατατάσσουν μεταξύ των καλύτερων ιδρυμάτων διεθνώς.

Ο επισκέπτης, βεβαίως, δεν προλαβαίνει να ασχοληθεί με κάτι τέτοια (sic): ξελογιάζεται αμέσως απ’ τις τεράστιες καταπράσινες αυλές, όπου παρέες φοιτητών βολτάρουν πριν και μετά το μάθημα, προπαγανδίζουν θεατρικές παραστάσεις, βιντεοπροβολές και ταξίδια ή συζητούν για τα βρετανικά στρατεύματα στο Αφγανιστάν.

Παρέες φοιτητών του Πανεπιστημίου: δεν μοιάζει να συζητούν για το άσυλο, αλλά δεν παίρνουμε και όρκο

Το τελευταίο είναι μάλλον από τα ελάχιστα «ορατά» ίχνη πολιτικοποίησης, σε μια κατά τα άλλα «πυκνή» συγκυρία και σε μια χώρα με δικό της Κοινοβούλιο δίπλα στο βρετανικό, όπου τα σενάρια ανεξαρτητοποίησης είναι ισχυρά (στο σκωτσέζικο κοινοβούλιο πρώτο κόμμα είναι το εθνικιστικό SNP, σχεδόν κάθε βρετανική εφημερίδα έχει τη σκωτσέζικη έκδοσή της, ενώ στους δρόμους η σκωτσέζικη σημαία υπερέχει της βρετανικής).

Απέχουμε λίγες μόλις μέρες από τις εκλογές της 6ης Μαϊου, και παρ’όλα αυτά στους δρόμους -αυτούς που περπατήσαμε, τουλάχιστον, και που δεν ήταν λίγοι- δεν υπάρχει κάτι που να το θυμίζει (αφίσα, φυλλάδιο κλπ) , είτε μιλάμε για την πανεπιστημιούπολη του Σεντ Έντριους, είτε για την ίδια την πρωτεύουσα της Σκωτίας.

Οπαδοί της Σέλτικ εναντίον του ρατσισμού. Τόσο στα χωριά όσο και στην πρωτεύουσα, δεν βρίσκεις εύκολα σημάδια ενασχόλησης με την πολιτική

Τα πρωτοσέλιδα των εφημερίδων βρίσκονται στα ράφια των σούπερ-μάρκετ (εδώ δεν υπάρχουν περίπτερα: σκέφτεστε έτσι την Αθήνα;), η χώρα άρχισε να ασχολείται με το τρίτο κόμμα, τους Φιλελεύθερους (Liberal Democrats ή, επί το συντομότερο, Lib Dems) μόλις μετά το ντιμπέιτ και κυρίως χάρη στον αρχηγό τους Nick Clegg, ενώ αχαρακτήριστα φύλλα όπως η Sun συγκεντρώνουν την προτίμηση μεγάλου μέρους όσων αγοράζουν εφημερίδες. Η αξιοπρεπέστερη Guardian και το ραδιο-τηλεοπτικό BBC, ευτυχώς είναι ακόμα υπολογίσιμο αντίβαρο.

Το πρώτο από τα τρία προγραμματισμένα debates ενόψει των εκλογών της 6ης Μαϊου είναι και το πρώτο στην πολιτική ιστορία της Βρετανίας. Την εβδομάδα που ακολούθησε, οι Φιλελεύθεροι και ο Νικ Κλεγκ εμφανίστηκαν ενισχυμένοι στις δημοσκοπήσεις έως και 10 μονάδες. Οι ανόητες αναλύσεις για τις γραβάτες, τα χαμόγελα και τις ατάκες έδωσαν και πήραν στον βρετανικό Τύπο, σαν το debate να μην είχε πολιτικά συμφραζόμενα όπως η οικονομική κρίση, οι 281 νεκροί Βρετανοί στρατιώτες στο Αφγανιστάν, το ζήτημα της στέγασης και το σκάνδαλο των βουλευτικών εξόδων, όπου είναι ανεμεμειγμένοι βουλευτές των Εργατικών (κυρίως) και των συντηρητικών. Στοιχεία για τα debates στη Βρετανία μπορείτε να βρείτε εδώ.

Μ’έναν τρόπο, το κλίμα έχει περάσει και στα βιβλιοπωλεία, με την αλυσίδα Waterstone’s να προτιμά σαφώς την “Popular Science” και την “Religion”, στριμώχνοντας ασφυκτικά την “Philosophy” και την “Politics”, μένοντας σε ενδεικτικούς (;) τίτλους των τελευταίων και αγνοώντας ακόμα και την ύπαρξη του Νew Left Reviewόλα αυτά ακόμα και σε πολυώροφα μαγαζια κατά πολύ ογκωδέστερα της δικής μας «Πολιτείας».

Ένα από τα βιβλιοπωλεία Waterstone’s στην Princess Street του Εδιμβούργου

Η εικόνα είναι λίγο καλύτερη στο Blackwewell’s και σε μερικά παλαιοβιβλιοπωλεία όπου, με λίγη τύχη, μπορεί κανείς να βρει ενδιαφέροντα πράγματα σε λογικές τιμές.

Αξίζει να ρίξετε μια ματιά στο παλαιοβιβλιοπωλείο της οδού South Bridge, και πάλι στο Εδιμβούργο, δίπλα σχεδόν στο -εντυπωσιακό- Blackwell

Ακόμα κι έτσι, όμως, ο τόπος έχει αμέτρητους άλλους τρόπους να σε ανταμείψει. Ένας από αυτούς είναι η βόλτα στο παραθαλάσσιο κάστρο του Σεντ Άντριους, λίγα μέτρα από το Τμήμα Αρχαίας Φιλοσοφίας του Πανεπιστημίου, κάτω από το δρομάκι με τις διαδοχικές πέτρινες καμάρες και κοντά στο καταπράσινο νεκροταφείο με τους επιβλητικούς κελτικούς σταυρούς, όπου συνηθίζουν να σταθμεύουν οι γλάροι.

Απογευματινή βόλτα στο Σεντ Άντριους

Στο νεκροταφείο της πόλης δεν κοιμούνται όλοι

Πραγματικά χαίρεσαι …να πεθαίνεις στη Σκωτία, προτού συμβεί αυτό όμως, καλό είναι να έχεις περάσει πρώτα για γλυκό από το Fisher & Donaldson’s, στην Church Square ή, τουλάχιστον, από το Zest για ένα raspberry muffin (κέικ βατόμουρο[1]).

Το κάστρο και η γύρω περιοχή -ένα από τα θέατρα των ταραχών της περιόδου της Μεταρρύθμισης, όπως μαθαίνουν οι επισκέπτες στο μικρό μουσείο, απ’όπου μπαίνουν- είναι το συνώνυμο της γαλήνης και, βεβαίως, ένας ακόμα από τους σταθμούς των γλάρων.

Ο «Γλάρος Ιωνάθαν» θα μπορούσε να είχε γραφτεί κι εδώ

Γιατί όχι…

Περπατάς στο πράσινο, εξερευνάς υγρές καταπακτές, αγναντεύεις τη θάλασσα και ατενίζεις το θεόρατο κάστρο, κι όλα αυτά μην έχοντας ιδέα πως, ό,τι βλέπεις, δεν είναι παρά ένας πρόλογος για όσα σε περιμένουν στο Εδιμβούργο.

Το Εδιμβούργο απέχει απ’το Σεντ Έντριους κάτι παραπάνω από μιάμιση ώρα. Χρειάζεται πολλή –και κατά κανόνα μάταιη- προσπάθεια για να καταστείλεις το Γιαπωνέζο με τη φωτογραφική που κρύβεις μέσα σου: το διαπιστώνεις περνώντας απ’το Cupar, διασχίζοντας με το λεωφορείο την εντυπωσιακή γέφυρα και τα πυκνά δάση, και βεβαιώνεσαι γι’αυτό φτάνοντας στο σταθμό και προχωρώντας από την πλατεία προς την κεντρική Princess Street με την έντονη εμπορική κίνηση.

Καλωσήρθατε στο Εδιμβούργο

Σταυρός…

…και ημισέληνος

Το Εδιμβούργο είναι μακράν από τις ομορφότερες πόλεις της Ευρώπης, είτε μιλάμε για τους πύργους του και τα παλιά σπίτια (όσοι έχετε παίξει Hotel, θυμηθείτε το L’etoile ή το Royal)

είτε για το σήμα-κατατεθέν του, το κάστρο.

Το κάστρο του Εδιμβούργου όπως φαίνεται από την Princess Street


Κυριακή μεσημέρι με ψιλόβροχο, η βόλτα από την Princess Street προς τον πολύχρωμο κήπο της Πινακοθήκης είναι απλώς θαυμάσια.

Φίλη της τέχνης πορεύεται προς την Εθνική Πινακοθήκη της Σκωτίας…

…όπου και πρόκειται να θαυμάσει εκθέματα όπως αυτά, πάνω και κάτω

Αποκεί, η διαδρομή στον καταπράσινο ανηφορικό δρόμο που βγάζει στην είσοδο του κάστρου, είναι σπάνιο δώρο για τον επισκέπτη.

Μπορεί κανείς να κάθεται με τις ώρες σε ένα από τα δεκάδες παγκάκια του κήπου, που είναι αφιερωμένα στη μνήμη αγαπημένων ανθρώπων που δεν ζουν πια

Πάνω και κάτω: βόλτα μέσα στον κήπο, ανηφορίζοντας προς το κάστρο


Nemo me impune lacessit: η είσοδος του κάστρου

Η θέα απέναντι απ’την είσοδο

Κάστρο μέσα στο κάστρο

H θέα, από το κάστρο, ολόκληρου του Εδιμβούργου, είναι εξίσου σπάνια…

Το Εδιμβούργο από ψηλά

Η περιήγηση στο αχανές κάστρο είναι ένας τρόπος προσέγγισης της πυκνής ιστορικής διαδρομής της Σκωτίας και της Βρετανικής Αυτοκρατορίας, με τις -αναμενόμενες- ισχυρές δόσεις ιμπεριαλιστικού μεγαλείου…

Το βρετανικό ιππικό εν δράσει (ή κάτι τέτοιο)

Σβάστικα και ιαπωνική σημαία, λάφυρα από τις μάχες του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου. 65 χρόνια μετά το τέλος του, η ιστορία του βρίσκεται παντού στη Σκωτία.

Στέψη του βασιλιά James της Σκωτίας

…όσο βέβαια και απλού κιτς (οφείλουμε να μη νιώθουμε μοναδικοί).

Στην είσοδο του κάστρου

Ταυτόχρονα, όμως, είναι και μια ευκαιρία οικείωσης μ’ ένα (μικρό, έστω) μέρος μιας ιδιαίτερα πλούσιας πολιτιστικής κληρονομιάς. Αυτονοήτως λοιπόν, μια ακόμα εξέγερση του Γιαπωνέζου με τη φωτογραφική, που λέγαμε παραπάνω, είναι αναπόφευκτη.

Πάνω και κάτω: εσωτερική άποψη του κάστρου

Το μοναρχικό στέμμα (πάνω) και το διακριτικό της βασιλείας του Ιακώβου του Α’ (κάτω)

Από τη σκοτεινή και υγρή (μεσαιωνική) φυλακή του κάστρου

Πολλά απ’όσα είδατε παραπάνω δεν θα τα βλέπαμε/τε ποτέ, αν δεν ίσχυε ο νόμος της εντροπίας, σύμφωνα με τον οποίο, η έκρηξη ενός ηφαιστείου στην Ισλανδία μπορεί να καθηλώσει για μια εβδομάδα τα αεροπλάνα στη Σκωτία.

Κάπως έτσι, μια εβδομάδα παραπάνω με BBC 3 και Guardian, Risk, πίκλες και μπύρες Mc Ewan’s (αλλά και Glenn Miller, παρέα με τον Μάικ…), μάλλον δεν μας πήγε καθόλου -μα καθόλου- άσχημα. Λίγο ακόμα και θα μπαίναμε (κριτικά, βεβαίως), στην καμπάνια υποστήριξης του Clegg:

Έτσι κι αλλιώς, Εργατικούς δεν θα ψηφίζαμε με τίποτα (το NLR εξηγεί εδώ γιατί) και, αν μη τι άλλο, έχει ενδιαφέρον ένα κόμμα που φτάνει ως και το 30% στις δημοσκοπήσεις, ζητώντας να φορολογηθούν οι τράπεζες και οι πολυτελείς κατοικίες, να γυρίσουν τα βρετανικά στρατεύματα απ’το Αφγανιστάν και να μην εγκατασταθεί στη Βρετανία το πανάκριβο πυρηνικό Trident, να σταματήσει η βρετανική ξιπασιά ελέω Δευτέρου Παγκοσμίου και ο αντιευρωπαϊκός απομονωτισμός, να αμνηστευθούν οι «λαθραίοι» μετανάστες,  να ηττξθεί η ομοφοβία, να μην φυλακίζονται άνθρωποι για ποινές ως 6 μήνες και να αλλάξει ο απαράδεκτος εκλογικός νόμος, που δίνει τεράστιες πλειοψηφίες εδρών ακόμα και στο τρίτο σε ποσοστό κόμμα.

Ενδιαφέροντα όλα αυτά και θα τα παρακολουθούμε από μακριά. Υπάρχουν, όμως, και άλλα που, μέχρι την επόμενη επίσκεψη στο Κρέιλ, δεν θα μπορούμε να τα παρακολουθούμε και -κυρίως- να τα απολαμβάνουμε.

Ας είναι…


[1] Όσοι βρίσκετε συστάσεις σαν αυτές ανακόλουθες με τον εν γένει πολιτικό προσανατολισμό του Θεάτρου Δρόμου, φροντίστε απλώς να διαβάσετε αυτό

Advertisements

Περί theatrodromou
Το Θέατρο Δρόμου είναι ένας τρόπος να πεις όσα μπορούν να ειπωθούν με κείμενα, εικόνες και μουσικές.

2 Responses to Εφτά συν εφτά μέρες στη Σκωτία

  1. latecomer says:

    Καλησπέρα και καλώς μας ήρθες στη Σκωτία (και στη μπλογκοσφαιρα).
    Εξαιρετικές φωτογραφίες και πρέπει να δηλώσω πως επειδή εγώ τον Αγ. Ανδρέα τον βρήκα συννεφιασμένο και βροχερό η φωτογένειά του με την λιακάδα και τους φοιτητές να αράζουνε στα γρασίδια είναι άκρως παραπλανητική!!
    Για τα βιβλιοπωλεία έχεις απόλυτο δίκιο, ο μόνος τρόπος να προμηθευτείς αυτό που θέλεις είναι να τους ζητήσεις να το φέρουνε. Κατά τα λοιπά έχουνε μόνο τα προτεινόμενα εγχειρίδια του πανεπιστημίου.
    Δύο μικρές διορθωσούλες τέλος: Πρώτον ο δρόμος λέγεται Princes strt (με ένα ‘s’ και χωρίς απόστροφο, οπότε ακόμα απορούμε τι σημαίνει). Δεύτερον, αν με το «χαίρεσαι να πεθαίνεις στη Σκωτία» εννοείς ότι υπάρχει πιθανότητα να καταλήξεις σε γότθικο ή κέλτικο τάφο φοβάμαι πως τα πράγματα έχουνε αλλάξει. Σε κανένα νεκροταφείο δεν έχω δει τάφο νεότερο των 100 χρόνων κι έτσι υποθέτω πως έχουνε υποχρεωτική καύση εδώ και κάποιο διάστημα.

  2. Ηλίας Χρονόπουλος says:

    Μπράβο, ωραία παρουσίαση. Ζήλεψα!

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: